Jan Wischermann

Het pad van Wischermann is onorthodox en daarom typerend voor een branche die zichzelf voortdurend opnieuw uitvindt en verder ontwikkelt. Nadat hij als mediavormgever en art director had gewerkt, richtte hij in 2009 zijn eigen bedrijf op en richtte hij verschillende agentschappen op. Hij zocht al vroeg naar mentoren, bleef zijn retoucheerexpertise uitbreiden en richtte zich steeds meer op haarretouchering. Vandaag de dag is Wischermann een veelgevraagde expert wiens werk wordt vertrouwd door talloze merken en fotografen.

De expertise van Jan Wischermann is gedurende vele jaren gegroeid in nauwe samenwerking met toonaangevende internationale fotografen, retoucheurs en creative directors. Eén ding werd duidelijk: als je op het hoogste niveau wilt werken, heb je niet alleen talent nodig – je hebt ook toegang nodig. Samen met de internationaal gerenommeerde fotograaf Per Appelgren richtte hij daarom begin 2026 The Curated Lab op – het internationale groeiplatform voor high-end creatieven. The Curated Lab richt zich op ambitieuze fotografen, retouchers en visuele creatieven die internationaal werken of daar willen groeien.

De focus ligt op gecureerde live formats met Jan Wischermann, Per Appelgren en geselecteerde gasten uit de internationale creatieve industrie: agentschapproducenten, hoofdredacteuren van gerenommeerde tijdschriften, fotovertegenwoordigers, creative directors, industrie-experts en andere besluitvormers. Dit geeft de "Lab Family" directe toegang tot perspectieven en besluitvormers die anders alleen bereikt kunnen worden via netwerken die in de loop der jaren gegroeid zijn. Leden kunnen vragen stellen, processen begrijpen, de verwachtingen van bureaus en merken leren kennen – en zo inzichten verwerven die veel verder gaan dan technische tutorials.

Naast echte belichtingsopstellingen van internationale campagnes, originele capture-one stijlen en high-end retoucheerworkflows, ligt de focus vooral op één ding: strategische groei. "Internationaal succesvol zijn betekent niet alleen goede foto's maken. Het betekent de productiewerkelijkheid begrijpen, de verwachtingen kennen en op het hoogste niveau leveren," legt Wischermann uit. The Curated Lab is daarom geen contentarchief, maar een groeiend ecosysteem voor creatieven die hun niveau meetbaar willen verhogen en hun carrière internationaal willen richten.

^{Foto: Per Appelgren, Retoucheur: Jan Wischermann, Klant: Kerastase,
Talent: Riccardo Simonetti, Tijdschrift: Vogue Duitsland}

Bijna geen enkele reclameafbeelding wordt gemaakt door gewoon op de ontspanknop te drukken. De meeste beelden worden uitvoerig geretoucheerd. Veel beelden lijken zelfs meer op composities, waarbij verschillende elementen samenkomen, modellen in een andere omgeving worden geïntegreerd, perspectieven moeten worden aangepast en tot een harmonieuze totaalsituatie moeten worden gebracht.

Voor Wischermann is retoucheren geen reparatie, maar een ontwerpdiscipline: "Voor mij was retoucheren er nooit om fouten te herstellen, maar om uit het beeld te halen wat niet rechtstreeks met fotografie – of zelfs met AI – kon worden vastgelegd." Zijn gereedschapskist is visueel en psychologisch opgevat: eye tracking, contrasten, kleurharmonieën, opzettelijke verzwakking of accentuering. Doorslaggevender dan de individuele techniek is echter de orkestratie van vele kleine beslissingen die een nauwe samenwerking met de fotograaf en art director vereisen. "Een goed beeld ontstaat wanneer professionals samenwerken," vat hij samen.

^{Foto: Armin Morbach, Retoucheur: Jan Wischermann, Klant: Schwarzkopf, Tijdschrift: TUSH Magazine}

Op het gebied van haar wordt het bijzonder duidelijk waarom retoucheren onmisbaar is. Haar vergeeft niets. Zelfs de kleinste onregelmatigheden in volume, structuur of aanzet zijn onmiddellijk zichtbaar, vooral in hoge-resolutie beauty- en kleuringscampagnes.

Haar valt vaak niet precies zoals het beeldidee vereist of ziet er niet vol genoeg uit. Daarom worden er regelmatig extensions of pruiken gebruikt. Modellen willen niet altijd hun echte haar permanent verven, vooral niet voor kleurcampagnes. Pruiken en extensions zijn zowel een oplossing als een uitdaging. Vooral kanten voorkantjes, overgangen of fijne netstructuren verraden zich snel voor de camera en vereisen nauwkeurige en uitgebreide retouches. Dit is precies waar de jarenlange specialisatie van Jan Wischermann om de hoek komt kijken: het toevoegen van volume, het aanpassen van lengtes, het harmoniseren van texturen en het exact afstemmen van haarkleuren op referenties maken al jaren deel uit van zijn dagelijkse werk.

^{Foto: Armin Morbach, Retoucheur: Jan Wischermann, Klant: GHD,
Model: Valentijn Dijkman, Luca Marie Lorenz, Yasmin Bal, Tijdschrift: TUSH Magazine}

Voor Wischermann begint het retoucheren met een gesprek met de fotograaf, art director of het productieteam om het doel van het retoucheren en de houding van het merk te bespreken. Daarna volgt de RAW-ontwikkeling, meestal in Capture One. Het gedetailleerde werk wordt dan gedaan in Photoshop. Alles is niet-destructief, alles is omkeerbaar. "Het ergste zou zijn om op een punt te komen waar je niet meer terug kunt."

Voor redactionele opdrachten doet hij de kleurcorrectie vaak in Capture One. Voor commerciële opdrachten zet hij de kleurenindeling over naar Photoshop om de maximale omkeerbaarheid te behouden. De "omringende" processen zijn geautomatiseerd: Acties voor uitvoerformaten, instellingen voor contrastniveaus, bibliotheken voor specifieke looks. De kern van het "zien, beslissen en afstemmen" blijft handmatig werk.

Het hart van Wischermanns beeldverwerkingsworkflow wordt gevormd door zijn ColorEdge-monitoren. Wischermann gebruikt een ColorEdge CG3100X op kantoor. Op de thuiswerkplek en met zijn team heeft hij een ColorEdge CG2700X. Absolute precisie is een must. Alles staat en valt met de betrouwbare "referentieweergave". "In mijn creatieve werk wil ik me niet hoeven afvragen of wat ik op het beeldscherm zie wel overeenkomt met het beeldbestand. Ik verwacht 100 procent van mijn gereedschap. Alleen dan kan ik me met een helder hoofd volledig concentreren op het retoucheren," benadrukt Wischermann. Perfecte kalibratie in het hele team, reproduceerbare omstandigheden, duidelijke communicatie in correctielussen – dit is hoe "ik vind het goed" een betrouwbare "dat klopt" wordt.

ColorEdge monitoren uit de CG-serie bieden precies deze zekerheid. Betrouwbaar, reproduceerbaar en permanent stabiel zonder dat er extra onderhoud nodig is. Dankzij de geïntegreerde kalibratiesensoren passen de ColorEdge-monitoren van CG zichzelf met vaste intervallen automatisch aan, waardoor een permanent stabiele weergave gegarandeerd is. "Dankzij de enorme kleurruimte kan ik alle denkbare uitvoerformaten betrouwbaar simuleren en mijn klanten de perfecte bestanden voor een breed scala aan toepassingen leveren," legt Wischermann uit. Het maakt niet uit of het om een art print, verpakking, grote out-of-home campagnes of een webweergave gaat.

^{Foto: Moja, Retoucheerkunstenaar: Jan Wischermann,
Modellen: Laura Sanchez, Lohana Saby, Amelie Kammel, Lobke Leemans, Kasia Maria Smulska, Lauren Versnick}

Eén zo'n bijzondere productie is het gezamenlijke project Women and Cinema van fotograaf Moja en Jan Wischermann, dat al enkele jaren op het Filmfestival van Cannes te zien is. De uitdaging van dit project is om de beelden zo te bewerken dat ze er overdag onverlicht en 's avonds met tegenlicht even perfect uitzien op de grote oppervlakken rond de rode loper in Hôtel Barrière Le Majestic.

^{Foto: Jessi Lang, Artiest: Moja, Retoucheerkunstenaar: Jan Wischerman}

Met USB-C connectiviteit, geïntegreerde LAN poort en KVM switch vervangen de monitoren van Wischermann ook een compleet dockingstation en creëren ze een flexibele opstelling die naadloos tussen meerdere computers kan schakelen. Dit creëert een werkomgeving die creatieven precies geeft wat ze nodig hebben: onvervalste realiteit – en de zekerheid dat elk detail klopt.

Typische valkuilen in pre-productie
Retoucheren kan veel doen – maar het moet niet de schuld op zich nemen voor wat op de set vermeden had kunnen worden. Wischermann komt steeds weer drie klassiekers tegen:

• Verkeerde beeldselectie: Emotie gaat boven techniek, en soms is de geselecteerde foto met de mooiste gezichtsuitdrukking onscherp. "Als er onscherpe beelden binnenkomen, is dat altijd een uitdaging – maar je moet werken met wat je hebt."
• Onachtzaamheid bij het stylen: "Laten we het in post doen" in plaats van het op locatie te verwijderen en plotseling zijn er talloze rimpels in het shirt die gladgestreken moeten worden of beeldbepalende gebieden in bewegingsonscherpte. Dit kan worden hersteld, maar het kost tijd en geld.
• Incongruent licht voor composities: Bij het selecteren van de achtergrond, het model, het licht en de perspectiefelementen is er niet op gelet dat alles bij elkaar past. Dit maakt de aanpassing onnodig tijdrovend.

Technologie verleidt. Voor Wischermann is "loslaten" daarom minstens zo belangrijk als "kunnen". Daarom heeft hij een routine aangenomen: "Als ik klaar ben met retoucheren, haal ik het er helemaal uit en activeer ik de afzonderlijke werkstappen en verhoog ik hun intensiteit. Bij de huid blijkt 50–70 procent vaak de beste oplossing te zijn – genoeg om te verbeteren, niet genoeg om te vervreemden. Minder is vaak meer. Vooral op haargebied wordt tegenwoordig niet elk haartje geretoucheerd. Vliegende haren mogen blijven. Een tegenwicht voor de al te gladde AI-esthetiek.

^{Foto: Per Appelgren, retoucheerkunstenaar: Jan Wischermann}

Idealiter wordt Wischermann al in een vroeg stadium bij het productieproces betrokken. Bij voorkeur zelfs vóór de opname. Op die manier kan hij advies geven dat de post-productie gemakkelijker maakt. Dit is het geval bij de productie "Woman and Cinema": de uitgebreide shoots worden al tijdens de conceptie en voorbereiding door de lens van de fotograaf en retoucheur bekeken. Het doel: een filmische kleurgradatie die verschillende motieven combineert tot een consistente reeks.

Wischermann automatiseerde al lang voor generatieve AI repetitieve taken. Vandaag de dag neemt AI vooral oninspirerende taken op zich: Studiovloeren schoonmaken, stands verwijderen, afleidende elementen "opruimen". "AI is hier een redder in nood," zegt Wischermann blij. Het wordt ook spannend als AI wordt gebruikt om ideeën te verkennen: kapselvariaties uitproberen, compositierichtingen schetsen – "als een creatief maatje", zoals hij zegt. Het uiteindelijke beeld blijft een samengesteld resultaat. Voor hem is juridische duidelijkheid ononderhandelbaar – vooral als het gaat om commerciële toepassingen, verpakkingen of het gebruik van virtuele modellen. Tools moeten een keten van rechten hebben, trainingsgegevens moeten transparant zijn; anders is het gebruik ervan taboe. De manier waarop klanten met AI omgaan verandert echter voortdurend.

Er wordt steeds vaker gevraagd om het gebruik van door AI gegenereerde beeldinhoud of achtergronden. Het gebruik van [[[Model]] neemt ook toe. "AI gaat niet weg en verandert de industrie radicaal. De grootste zwakte van AI en tegelijkertijd de grootste kracht van mensen is creatief zijn, regels breken en iets nieuws creëren," legt Wischermann uit en vervolgt: "AI is gebaseerd op trainingsgegevens en waarschijnlijkheden. Het creëert niets nieuws. In plaats daarvan reproduceert het meestal het oude. Ik weet zeker dat AI in de toekomst processen zal blijven vereenvoudigen of zelfs vervangen. Maar het kan menselijke creativiteit niet vervangen (nog niet tenminste)".

Terwijl generatieve AI-modellen de industrie op zijn grondvesten doen schudden, is Wischermann vooral geïnteresseerd in de volgende laagverschuiving: modulaire, node-gebaseerde creatieve workflows waarin afbeeldingen, video, 3D en compositingstappen flexibel gecombineerd en als kleine "apps" aangeboden kunnen worden. Eén principe blijft echter doorslaggevend voor hem: Eerst het idee, dan het gereedschap. "Ik ben gestopt om me tot in het kleinste detail in elke nieuwe functie of tool te verdiepen. Na korte tijd zijn er vaak nieuwe tools die alles veel beter kunnen," vat Wischermann samen en voegt eraan toe: "Het gaat erom dat je eerst een duidelijk idee en visie hebt – en dan pas de juiste tool kiest."

Jan Wischermann staat voor retoucheren dat u niet kunt zien - en dat is precies waarom het werkt. Zijn werk laat zien hoe nauw vakmanschap, de psychologie van perceptie en het begrijpen van merken met elkaar verweven zijn. Tussen perfectie en karakter, automatisering en handenarbeid, controle en vertrouwen, vaart hij een koers die beelden niet "corrigeert", maar ze compleet maakt. Of, zoals hij het zelf zegt: "Een goede retoucheur orkestreert helderheid, kleur en verzadiging op zo'n manier dat de visie van de creatief en de klant resulteert in een beeld dat het juiste verhaal vertelt."